ความปลอดภัยและการใช้งาน
ความปลอดภัยของท่อออกซิเจน: น้ำในท่อและอันตรายที่พบบ่อยอื่น ๆ
น้ำในท่อออกซิเจนทำให้ตกใจเมื่อเกิดขึ้น แต่เกือบทุกครั้งก็มีสาเหตุธรรมดา เป็นหนึ่งในการเรียกร้องที่ผู้ให้บริการออกซิเจนในบ้านได้รับบ่อยที่สุด และในกรณีส่วนใหญ่เกิดจากการควบแน่น ไม่ใช่ความชำรุด
คู่มือนี้อธิบายว่าเกิดขึ้นได้อย่างไร ควรทำอย่างไร และปัญหาที่เกี่ยวข้องซึ่งเป็นสาเหตุของการหยุดใช้งานโดยไม่ได้วางแผนส่วนใหญ่
ทำไมน้ำจึงสะสมในท่อออกซิเจน
แก๊สการแพทย์ที่จ่ายจากแหล่งที่เย็นกว่าอุณหภูมิห้องจะควบแน่นความชื้นเมื่ออุ่นขึ้น เมื่อเส้นทางยาว น้ำจะสะสมอยู่ที่จุดต่ำสุด ซึ่งโดยทั่วไปคือช่วงของท่อที่วนงอลงข้างเตียงหรืออยู่ด้านหลังอุปกรณ์
- เครื่องกำเนิดออกซิเจนแบบเข้มข้นที่จ่ายท่อยาวไปยังผู้ป่วยในอีกห้องหนึ่ง เป็นกรณีที่พบบ่อยที่สุด
- เช้าที่อากาศเย็นกับถังหรือท่อจ่ายออกซิเจนที่เย็น ก็ให้ผลเหมือนกัน
- เส้นทางยาวที่มีจุดต่ำสุด จะกักน้ำไว้ในตำแหน่งที่ไม่สามารถระบายออกได้
- การเปลี่ยนถังกลางเซสชัน ทำให้แก๊สใหม่ที่มีอุณหภูมิต่างกันเข้าสู่ท่อ
การแยกแยะระหว่างการควบแน่นกับการรั่วจริง ๆ ไม่ยาก การควบแน่นจะเกิดขึ้นหลังจากระบบทำงานอยู่หรือหลังจากมีการเปลี่ยนอุณหภูมิ และจะสะสมอยู่ที่จุดต่ำ ส่วนการรั่วจะทำให้เกิดน้ำที่ข้อต่อหรือจุดเชื่อมต่อ และเกิดได้ไม่ว่าจะอยู่ในตำแหน่งใดก็ตาม
ทำไมเส้นท่อจึงเย็นตั้งแต่ต้น
การควบแน่นเป็นอาการของความต่างอุณหภูมิ แก๊สที่ออกจากถังหรือเครื่องกำเนิดออกซิเจนแบบเข้มข้นมักต่ำกว่าอุณหภูมิรอบข้างหลายองศา โดยเฉพาะในนาทีแรกหลังต่อถังใหม่ หรือหลังจากที่เครื่องทำงานในห้องที่เย็น เมื่ออุ่นขึ้นไปตามท่อ แก๊สก็คืนความชื้นออกมา
- ยิ่งเส้นทางยาว แก๊สยิ่งมีระยะให้อุ่นขึ้นมากขึ้น และยิ่งเกิดการควบแน่นมากขึ้น
- ยิ่งท่อแคบ แก๊สยิ่งไหลเร็ว ซึ่งลดเวลาที่มีให้อุ่นขึ้นแต่เพิ่มความดันตกคร่อม
- เส้นทางที่วิ่งผ่านพื้นที่เย็นจะมีอุณหภูมิต่ำกว่าห้องที่ให้บริการ
- เครื่องกำเนิดออกซิเจนแบบเข้มข้นที่ปล่อยให้ทำงานต่อในพื้นที่ที่ยังไม่มีเครื่องทำความร้อน ก่อนที่ห้องจะอุ่นขึ้น
นี่คือเหตุผลที่การติดตั้งแบบเดียวกันทำงานต่างกันไประหว่างฤดูร้อนกับฤดูหนาว และเป็นเหตุผลที่ปัญหาซึ่งโผล่ในเดือนพฤศจิกายนมักหายไปในเดือนเมษายน วิธีแก้มักเป็นการเปลี่ยนเส้นทางเดินท่อมากกว่าการเปลี่ยนอุปกรณ์ โดยย้ายท่อออกจากพื้นผิวเย็น ทำให้สั้นลง และลดจุดต่ำสุดลง
ควรทำอย่างไร
เรียงตามลำดับความเหมาะสม:
- กำจัดจุดต่ำสุดในเส้นทาง โดยเดินท่อให้ไม่ต่ำกว่าระดับช่องจ่าย และใช้ที่ยึดท่อช่วยพยุงไว้
- ทำให้เส้นทางสั้นลง หรือใช้ท่อจ่ายที่รองรับระยะทางนั้น
- ตรวจสอบขวดเพิ่มความชื้น ขวดที่ใส่น้ำมากเกินไปหรือประกอบไม่ถูกต้องสามารถดันน้ำกลับเข้าสู่ท่อได้ และนี่คือสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดเมื่อมีการติดตั้งขวดเพิ่มความชื้น
- ติดตั้งตัวดักน้ำในเส้นทางที่จุดต่ำสุด ซึ่งเป็นตัวกรองแบบต่อเนื่องอย่างง่ายที่เก็บน้ำควบแน่นและเทกล้างได้
การเทกล้างตัวดักน้ำเป็นงานประจำ และเหตุผลที่ควรติดตั้งตัวดักน้ำแทนการถอดท่อแล้วเป่าด้วยลม คือไม่ควรเป่าผ่านท่อด้วยอากาศอัดจากคอมเพรสเซอร์ที่ไม่ได้เป็นแบบปลอดน้ำมันและมีคุณภาพทางการแพทย์
เมื่อใดที่ท่อควรถูกเปลี่ยนแทนที่จะทำความสะอาด
ท่อมีอายุการใช้งานที่จำกัด และสัญญาณที่บอกเป็นสัญญาณทางกายภาพ:
- ท่อแข็งตัว เปลี่ยนสี หรือขุ่น โดยเฉพาะเมื่อถูกความร้อนหรือแสงแดด
- ท่อถูกบีบ งอ หรือถูกหนีบที่จุดใดจุดหนึ่ง ส่วนที่ถูกบีบจะไม่กลับคืนรูป
- ผิวด้านในมีคราบเคลือบที่มองเห็นได้ หรือพบคราบตกสะสมเมื่อถอดท่อออก
- ใช้งานนานกว่าที่ผู้ผลิตระบุ หรือใช้กับอุปกรณ์ที่ต่างจากที่ท่อถูกจัดส่งมาให้
- ผ่านพื้นที่ที่ปนเปื้อน หรือใช้กับผู้ป่วยที่มีการติดเชื้อทางเดินหายใจที่ยังคงดำเนินอยู่ โดยไม่ได้เปลี่ยนท่อ
การทำความสะอาดท่อออกซิเจนที่ใช้แล้วด้วยมือที่บ้านไม่ใช่ความคิดที่ดี น้ำยาซักผ้าภายในครัวเรือนทิ้งสารตกค้างไว้ และสารตกค้างในท่อที่ส่งไปยังทางเดินหายใจของผู้ป่วยไม่คุ้มค่ากับการยืดอายุวัสดุสิ้นเปลือง ควรเปลี่ยนใหม่
ข้อต่อของแคนูลาและหน้ากาก
จุดต่อคือจุดที่ปัญหาส่วนใหญ่เกิดขึ้น:
- ตรวจสอบว่าแคนูลามีขนาดเหมาะสม แคนูลาที่เล็กเกินไปจะเพิ่มความดันตกคร่อมและลดอัตราการไหลที่จ่ายได้ ซึ่งมักถูกเข้าใจผิดว่าเป็นความชำรุดของเครื่องกำเนิดออกซิเจนแบบเข้มข้น
- ตรวจสอบรอยร้าวบนท่อใกล้จุดต่อ ซึ่งเป็นจุดที่เกิดการแตกก่อนเมื่อท่อถูกดัดงอ
- เปลี่ยนข้อต่อใด ๆ ที่ถูกติดกาว พันเทป หรือดัดแปลง ข้อต่อที่ถูกดัดแปลงเป็นทั้งแหล่งรั่วและความดันตกคร่อมพร้อมกัน
- อย่าใช้แคนูลาที่ล้างแล้วนำมาอบแห้งเพื่อใช้ซ้ำ เพราะความเสียหายของเส้นใยมองเห็นไม่ได้ และวัสดุจะกลายเป็นเปราะ
ความปลอดภัยด้านอัคคีภัยรอบท่อออกซิเจน
ข้อควรระวังเรื่องเพลิงที่ใช้กับท่อนั้นเหมือนกับที่ใช้กับแหล่งจ่าย และควรกล่าวไว้เพราะเส้นทางที่ยาวข้ามห้องมีความเสี่ยงการสัมผัสที่เส้นทางสั้นไม่มี:
- เดินท่อให้ไม่สัมผัสแหล่งความร้อนหรืออุปกรณ์ส่องแสง
- อย่าวางท่อใต้หรือหลังเฟอร์นิเจอร์ที่อาจทำให้ท่อถูกหนีบ หรือวางท่อข้ามช่องประตู
- เก็บแหล่งจ่ายและท่อให้ห่างจากผลิตภัณฑ์ที่มีฐานน้ำมัน
- อย่าต่ออุปกรณ์ออกซิเจนกับไฟฟ้าจากสายไฟโดยไม่มีการต่อสายดินและขั้วต่อที่ได้มาตรฐาน
อากาศที่มีออกซิเจนเข้มข้นกว่าในห้องยังคงอยู่เป็นเวลาหนึ่งหลังจากหยุดจ่าย เพราะแก๊สผสมเข้าไปในอากาศของห้อง ห้องที่เคยจ่ายออกซิเจนควรมีการระบายอากาศก่อนที่จะมีใครจุดไฟ
การจัดเส้นทางท่ออย่างถูกต้อง
สำหรับการติดตั้งที่บ้าน การจัดวางไม่ซับซ้อน คือเครื่องกำเนิดออกซิเจนแบบเข้มข้นตั้งไว้ที่ปลายหนึ่งของห้อง เดินท่อตามผนังหรือขอบพื้นไปยังเตียง ยกด้วยที่ยึดท่อ โดยไม่มีจุดต่ำและไม่มีวงห้อย ความยาวที่ใช้งานได้จริง 2 ถึง 3 เมตรมักเพียงพอและช่วยให้ความดันตกคร่อมต่ำ
ตรวจสอบอัตราการไหลที่จ่ายได้หลังจากเปลี่ยนเส้นทางท่อทุกครั้ง เครื่องกำเนิดออกซิเจนแบบเข้มข้นที่ตั้งไว้ที่ 3 L/min จะจ่ายที่ปลายแคนูลาน้อยกว่าที่ช่องจ่ายเล็กน้อย และความต่างจะเพิ่มขึ้นตามความยาวและการจำกัดที่มีอยู่ ตรวจสอบด้วยเครื่องวิเคราะห์ที่ปลายทางฝั่งผู้ป่วย ไม่ใช่ที่ตัวเครื่อง
การเลือกท่อให้เหมาะกับงาน
ท่อเป็นวัสดุสิ้นเปลือง และปัญหาส่วนใหญ่ที่กล่าวถึงมาติดตามความยาวหรือวัสดุที่ไม่เหมาะกับเส้นทาง จึงควรระบุสเปกให้ชัดเจนแทนที่จะใช้สิ่งที่มีอยู่ในกล่อง
- วัสดุ ใช้ท่อที่ระบุสำหรับแก๊สการแพทย์ ไม่ใช่ท่อทั่วไป ต้นทุนต่อเมตรสูงกว่า แต่เป็นความต่างระหว่างเส้นทางที่ยังยืดหยุ่นกับเส้นทางที่เปราะขึ้น
- เส้นผ่านศูนย์ภายใน ท่อที่แคบกว่าจะเพิ่มความดันตกคร่อม อัตราการไหลที่จ่ายถึงปลายทางจึงต่ำกว่าค่าที่ตั้งไว้บนเครื่อง ให้เลือกขนาดให้ตรงกับอัตราการไหลที่ผู้ป่วยต้องการจริง
- ความยาวและการเข้ารหัสสี ความยาวที่สั้นที่สุดซึ่งยังไปถึงผู้ป่วยได้แทบจะเป็นคำตอบที่ดีที่สุดเสมอ เพราะความยาวที่เพิ่มขึ้นต้องจ่ายทุกจุด ขั้วต่อที่มีรหัสสีไม่ใช่แค่ของตกแต่เป็นวิธีที่เร็วที่สุดในการมองเห็นว่าเส้นท่อจ่ายเชื่อมผิดขั้วในคลินิกที่คนแน่น
- ตัวดักน้ำและอะไหล่สำรอง ตัวดักน้ำที่จุดต่ำสุดเป็นการประกันที่ราคาถูกสำหรับผังงานใด ๆ ที่หลีกเลี่ยงจุดต่ำไม่ได้ เก็บท่อที่ถูกต้องไว้จำนวนหน่อยในหน้างาน เพราะความดันตกคร่อมขึ้นอยู่กับเส้นผ่านศูนย์ภายใน และวัสดุที่หามาแทนได้อาจทำงานต่างกันมากที่ปลายทางฝั่งผู้ป่วย
คำถามที่ควรถามผู้จัดจำหน่าย
- ผู้จัดจำหน่ายแนะนำเส้นผ่านศูนย์ภายในและความยาวเท่าใดสำหรับอัตราการไหลและผังงานของเรา
- ท่อถูกระบุสำหรับแก๊สการแพทย์หรือการจ่ายออกซิเจนหรือไม่ และมีการระบุไว้บนบรรจุภัณฑ์หรือเปล่า
- ความยาวทำงานสูงสุดเป็นเท่าใดก่อนที่อัตราการไหลที่จ่ายได้จะต่ำกว่าค่าที่ตั้งไว้ และมีขั้วต่อใด ๆ มาให้บ้าง
- มีตัวดักน้ำจำหน่ายหรือไม่ และควรติดตั้งที่จุดใดของเส้นทาง
หากตอบคำถามในหัวข้อตรง ๆ: น้ำเกือบทั้งหมดคือการควบแน่น เกิดจากแก๊สที่เย็นลงเมื่ออุ่นขึ้นตามเส้นทาง และแก้ได้ด้วยการเปลี่ยนเส้นทางเดินท่อ ไม่ใช่ด้วยตัวท่อเอง ข้อยกเว้นคือน้ำที่ข้อต่อ ซึ่งเป็นการรั่วและต้องแก้ด้วยวิธีอื่น วิธีวินิจฉัยเหมือนกันทั้งสองกรณี คือดูว่าน้ำอยู่ตรงไหน และเกิดขึ้นหลังจากระบบทำงานหรือไม่
หากคุณกำลังจัดเตรียมบริการและต้องการสเปกวัสดุสิ้นเปลืองและท่อสำหรับกลุ่มผู้ป่วย ให้ส่งอัตราการไหล เส้นทางท่อที่เกี่ยวข้อง และสภาพแวดล้อมการใช้งานมาให้เรา แล้วเราจะจัดทำตารางอะไหล่ให้